Сочинение по татарскому языку по огэ

Сборник сочинений на татарском языке для 9 класса. Более 100 разных тем и вариантов упорядочены в алфавитном порядке. Также в боковой панели сайта имеется быстрый поиск по названию. Всё онлайн и абсолютно бесплатно. Татар16 ру – стараемся для вас.9 сыйныф өчен татарча сочинениеләр җыентыгы. 100 дән артык вариантлар һәм темалар алфавит тәртибендә урнашканнар. Шулай ук сайтның уң  панеленда исем буенча кызу эзләү бар. Барлыгы да онлайн һәм бушлай. Татар16 ру – сезнең өчен торышабыз.

А

Ак көз

Алар ватанны сакладылар

Апрель ае

Ә

Әдәбият − минем тормышым

Әниемнең изге куллары

Әти белән сөйләшү

Әти-әни – иң кадерле кешеләрем

Б

Б. Урманчының салтык болыны

Батырлык

Безнең авыл

Безнең гаиләдә китап

Безнең Мырау

Безнең фатирабыз

Белем – якты нур

Белемнең тормыштагы әһәмияте

Беренче кар

Беренче сентябрьдә

Бөек Җиңү бәйрәмендә

В

Г

Гади генә таш диярсең

Гаҗәеп дустым

Д

Дәү әнием

Дәү әтием

Дус-кызыма хат

Дуслык – бөек көч

Дуслык төле

Дустыма хат

Е

Ё

Ж

Җ

Җәй могҗизалары

Җәйге выкыйга

Җәйге каникуллар

Җәйге паркта

Җәйге таң

З

И

Игелеклелек

Икейөзлелек

Илдә тынычлык булсын

Инсафлы кызлар

Иң гүзәл кеше

Иң яхшы кеше

Исемнәр турында

Й

Йорт хайваны тоту − җаваплы эш

К

Каз өмәсе

Казан – мәңге яшь шәһәр

Казанга экскурсия

Карга боткасы

Кешеләрдәге матур сыйфатлар

Киләчәк бүгеннән башлана

Китап − тормыш дәреслеге

Китап − ул хәзинә

Көз башы

Күңелле кыш килде

Күңелле ял

Кыш килә

Күңелле тәнәфес турында

Күзәтүчән булыйк!

Кышкы салкын көннәрдә

Кышкы сихри урманда

Л

Л. Фәттаховның “сабан туе” картинасы

М

М. Казаковның “үксез бала” рәсеме

Матур сыйфатлар

Матурлык тудыручы

Матурлык һәм зәвык

Мәктәп директоры булсам

Мәктәптә яраткан фәннәрем

Мин бәйли беләм!

Мин дәрес әзерлим

Мин язны ни өчен яратам?

Минем әнием

Минем гаиләм

Минем дустым

Минем нәни этем

Минем этем

Минем яраткан шөгылем

Миңа эт нигә кирәк

Моң

Муса Җәлил – тормыш юлы

Н

Нардуган бәйрәме

Начар гадәтләр

Нәүрүз

Ң

О

Ө

П

Патриотлар

Походта

Р

Рәнҗеш

С

Сабан туе

Сагыну хисе

Сәламәтлек сагында

Солдат буласым килә

Спорт белән шөгыльләнәм

Минем өчен спорт

Т

Табигатьне саклагыз

Татар композиторы

Татар милләте

Татар рәссамы

Тәрбияле кеше

Телефоннан аралаша беләсеңме?

Тиен белән очрашу

Туган тел

Туган төлем – иркә гөлем

Туган телемне яратам

Туганнарда кунакта, яки кызыклы көн

Тугры дус − җанлы хәзинә

Тутый кош

Тылсымчы булсам

У

Укытучы булсам

Укытучым

Урман җәнлекләре

Урманда

Ү

Үзем турында

Ф

Февраль

Х

Хайваннар – кешеләрнең ярдәмчесе

Хайваннарга да табиб кирәк

Хат үрнәге

Хезмәт кешене бизи

Хокук белгеченә кирәкле сыйфатлар

Хыял

Хыялдагы бүлмәм

Һ

Ц

Ч

Чәчәкләр ае

Чын дус

Ш

Шәфкать туташы

Щ

Ъ

Ы

Ь

Э

Энем

Этләр яхшылыкның кадерен белә

Эш белмәгән − кеше көлдерер

Эшләмәгән − ашамый

Ю

Юлларны гизүче һөнәр

Я

Якын дусларым

Ялган һәм чын батырлык

Ямьле идел буйлары

Ямьле яз

Яраткан бәйрәмнәрем

Яраткан дәресем

Яраткан песием

Яраткан һөнәрем

Яраткан шөгылем

Ярату

Ятимлек

Яшь дус

Янгын сүндерүчеләр − тормыш сагында

ТАТАР ТЕЛЕ

Рус телендә гомуми белем биру оешмаларының рус телле теркемнәрендәге IX сыйныф укучыларына төп дәүләт имтиханын уздыру ечен контроль-үлчәү материаллары

1

Рус телендә гомуми белем бирү оешмаларының рус телле төркемнәрендәге IX сыйныф укучыларына ТАТАР ТЕЛЕННӘН 2017 елда төп дәүләт имтиханын уздыру өчен контроль-үлчәү материалларының күрсәтмә варианты

Имтихан эшенең күрсәтмә вариантына аңлатма

2017 ел күрсәтмә варианты белән танышканда, шуны күз алдында тотарга кирәк: әлеге варианттагы биремнәр 2017 елдагы имтихан эшенең барлык эчтәлек вариантларын да чагылдырмый.

2017 ел имтиханында тикшерелергә мөмкин булган эчтәлек элементларының тулы исемлеге төп дәуләт имтиханын үткәрү өчен укучыларньң әзерлек дәрәҗәсенә таләпләр һәм эчтәлек элементлары кодификаторында китерелә.

Күрсәтмә вариант имтиханда катнашучы һәркемгә һәм киң җәмәгатьчелеккә булачак имтихан эшенең төзелеше һәм биремнәр саны, шулай ук аларның катлаулылык дәрәҗәсе турында күзаллау булдыру мөмкинлеге бирүгә юнәлтелгән.

2

Эшне башкару өчен күрсәтмә

Татар теленнән төп дәүләт имтиханын тапшыру өчен, 3 сәгать 55 минут вакыт бирелә.

Имтихан эше 32 биремне үз эченә алган 5 бүлектән тора. 1 нче бүлектәге 13 бирем (1 — 13 нче биремнәр) укучыларның тыңлап аңлау күнекмәләрен тикшерүгә юнәлтелгән. 2 нче бүлектәге 7 бирем (14 — 20 нче биремнәр) укучыларның уку күнекмәләрен тикшерү максатыннан бирелә. 3 нче бүлектәге 8 бирем (21 — 28 нче биремнәр) укучыларның лексик-грамматик күнекмәләрен тикшерүгә кайтып кала. 4 нче бүлектәге 29 нчы бирем укучыларның язма сөйләмен тикшерүгә юнәлтелгән. 5 нче бүлек укучыларның телдән сөйләмен тикшерүне уз эченә ала һэм 3 биремнән тора: текстны сәнгатьле итеп укуны тикшерү (30 нчы бирем), диалогик сөйләмне тикшерү (31 нче бирем), монологик сөйләмне тикшерү (32 нче бирем). Телдән сөйләмне тикшерү өчен, һәр укучыга 15 минут вакыт каралган.

Биремнәрне үтәгәндә, орфографик сүзлекләрдән файдаланырга рөхсәт ителә. Караламадагы язулар тикшерелми!

Уңышлар телибез!

з

1. нче бүлек

Сез җиде кыска диалог тыңларсыз. 1-7 нче сорауларга туры килгән җавапны билгеләгез. Сез аудиоязманы ике тапкыр тыңларсыз.

| 1 | Дуслар кайчан кинотеатрга баралар?

1. бүген

2. иртәгә

3. берсекөнгә

| 2 | Һәр атна Дамир нәрсә белән шөгыльләнә?

1. йөгерү белән

2. футбол уйнау белән

3. физик күнегүләр ясау белән

| з | Театр бинасы ничәнче номерлы йортта урнашкан?

1. утыз җиденче

2. кырык җиденче

3. илле җиденче

| 4 | Кемнәр газета укырга ярата?

1. Алсу һәм Әнәс

2. Алсу һәм Фатыйма әби

3. Әнәс һәм Фатыйма әби

| 5 | Узган атнада шалтыратучы нинди спектакль караган?

1. «Гөргөри кияүләре»

2. «Йосыф һәм Зөләйха»

3. «Хафалы биюләр»

| 6 | Азатның нәрсәсе авырый?

1. эте

2. песие

3) тутый кошы

| 7 | Әнәс кая бара?

1. Красноярскига

2. Әгерҗегә

3. Ижауга

Ике дусның сөйләшүен тыңлагыз. 8-13 нче биремнәрдәге раслауларның текстка туры килүен (1) яки туры килмәвен (2) билгеләгез. Сез диалогны ике тапкыр тыңларсыз.

1. Мөнирә Камал театрына бара.

1. текстка туры килә 2) текстка туры килми

1. Мөнирә театрга дуслары белән бара.

1. текстка туры килә 2) текстка туры килми

10 Мөнирә театрга айга ике тапкыр бара.

4

11

12

13

1) текстка туры килә 2) текстка туры илми

Самат әти-әнисе белән театрга бара.

1) текстка туры килә 2) текстка туры килми

Самат театрга барырга тели.

1) текстка туры килә 2) текстка туры килми

Мөнирә театрга автобуска утырып бара.

1) текстка туры килә 2) текстка туры килми

1. нче бүлек

14 — 16 нчы биремнәрдәге текстларны укыгыз. Куелган сорауга туры килгән җавапны билгеләгез.

14

15

Балалар һәм әти-әниләр игътибарына! Җәйге ялыгызны кунелле һәм файдалы итеп үткәрәсегез килсә, безнең ял йортына рәхим итегез. Ял йорты Идел буена урнашкан. Биредә сез теләгәнчә ял итә аласыз. Бездә бию залы, караоке залы, бассейн, спорт уеннары залы, боулинг заллары, теннис кортлары да эшли. Монда сезгә яхшы ял итү, сәламәтлегегезне ныгыту өчен, барлык мөмкинлекләр булдырылган.

Укучылар!

Киләсе атнада безнең мәктәптә бәйрәм ярминкәсе һәм концерт үткәреләчәк. Ярминкә һәм концерт авыру балаларга ярдәм итү максатыннан оештырыла. Һәр сыйныф укучыларын булдыра алганча чарада катнашырга, үзләреннән өлеш кертергә чакырабыз. Чараны әзерләү, оештыру һәм башкару планы белән танышып, тәкъдимнәрегезне кертә аласыз.

Мәктәп активистлары

Белдерүдә сүз нәрсә турында бара?

1. Балалар һәм әти-әниләрне спорт белән актив шөгыльләнергә чакыру турында.

2. Балалар һәм әти-әниләрне ял йортынна ял итәргә килергә чакыру турында.

3. Балалар һәм әти-әниләрнең белдергән теләклә-

рен үтәү турында.

Бу хәбәр нәрсә турында?

1. Укучыларны мәктәптә үткәреләчәк чарада катнашырга чакыру турында.

2. Мәктәптә үткәреләчәк чара планын төзергә чакыру турында.

3. Мәктәптә ярминкә һәм концерт үткәрелүе турында.

16

Сәлам, дустым Әнәс! Сиңа бер шатлыклы хәбәрне җиткерәсем килә. Җәйге каникуллар вакытында без гаиләбез белән Таиландка ял итәргә барачакбыз! Әтигә эшеннән ташламалы путевка тәкъдим иткәннәр. Дөрес, минем күбрәк Европа илләрендә буласым, тарихи һәйкәлләрне күрәсем килә иде. Ләкин мин барыбер чиксез шат! Барып урнашкач, мин сиңа тагын хат язармын.

Дустың Кәрим

Электрон хат аша Кәримнең дустына нәрсә турында әйтәсе килгән?

1. Таиландка ял итәргә баруы турында.

2. Европа илләренә ял итәргә баруы турында.

3. Чит илгә тарихи һәйкәлләр карарга баруы турында.

Текстны укыгыз. 17-20 нче биремнэрдэге сорауларны укыгыз Ьэм туры килгэн жавапны билгелэгез.

Оли́мпия уеннары́

Оли́мпия уеннары́ — 4 ел саен уздырыла торган дөньядагы иң зур спорт ярышлары. Хәзерге вакытта Олимпия уеннары җәйге һәм кышкы уеннардан тора. Алар ике ел саен чиратлашып уздырылалар. Олимпия уеннарында меңнәрчә атлет ярыша. Олимпия чемпионы булу спортчылар өчен иң югары дәрәҗәләрнең берсе.

Олимпия уеннарының тарихы бай. Борынгы Олимпия уеннары Грециядә безнең эрага кадәр 776 нчы елдан безнең эраның 393 нче елына кадәр уздырылган. Безнең заман Олимпия уеннарының беренчесе 1896 нчы елда Афинада уздырыла. Шулай итеп Олимпия уеннары, тарихы буенча, Борынгы Олимпия уеннарына һәм Хәзерге заман Олимпия уеннарына бүленәләр.

Олимпия Хартиясе олимпия хәрәкәте өчен төп документ. Аның нигезендә Халыкара Олимпия Комитеты эшли.

Олимпия Хартиясе 5 өлештән тора.

Беренче өлеш Олимпия хәрәкәте һәм аның эшчәнлеге турында (статусы, Олимпия символикасы һ.б.).

Икенче өлеш Халыкара Олимпия Комитетына багышланган (Комитетның, Комитет президентының, әгъзәләрең, комиссияләрең статуслары, аларны сайлау тәртибе, рәсми телләр һ.б.) Халыкара Олимпия Комитетының рәсми телләре- инглиз һәм француз телләре.

Өченче өлештә халыкара спорт федерацияләренең Олимпия хәрәкәтендәге рольләре күрсәтелгән.

Дүртенче өлеш Милли Олимпия Комитетлары эшчәнлеге турында (роле, бурычлары,

6

• ^ ¹ **~г«у*¹ .ц

символикасы һ.б.)

Бишенче өлеш Олимпия уеннарына багышланган (уздыру урынын сайлау тәртибе, оештыручыларның җаваплыгы, уздыру тәртибе һ.б.)

Олимпия мәсләге(принцибы): Олимпия уеннарында иң мөһиме җиңү түгел, ә катнашу. Көрәшү җиңеп алудан өстенрәк.

Олимпия факелын Олимпиядә махсус көзге аша кояш нурларыннан кабызалар. Факел ярдәмендә утны узачак Олимпиаданың төп стадионына җиткерәләр. Уеннар ачу тантанасы барышында факел утыннан узачак Олимпиаданың төп стадионында урнашкан махсус кәсәдә ут кабызалар. Ул Уеннар тәмамланганчы яна. (Википедиядән)

Олимпия уеннары турында нәрсә мәгълум?

1. 1) Дөньядагы иң зур спорт ярышлары.

2)Афинада уздырыла торган ярышлар..

3) Олимпиядә үткәрелә торган ярышлар.

4)Грециядә үткәрелә торган ярышлар.

18 Олимпия уеннары ничә ел саен үткәрелә?

1. 4 ел саен.

2. 2 елдан 2 елга.

3. Һәр ел саен.

4. Кыш җиткән саен.

19 Олимпия уеннарының рәсми телләре ничәү?

1. Унау.

2. Икәү.

3. Бишәү.

4. Берәү.

20

Олимпия факелын ничек кабызалар?

1. Шырпы ярдәмендә.

2. Кояш нурларыннан.

3. Атаклы спортчылар ярдәмендә.

4. Факел ярдәмендә.

1. нче бүлек

Текстны укыгыз һәм 21-28 нче биремнәрдәге туры килгән сүзне билгеләгез.

Татар халкының сагынып көтеп алынган Сабантуй бәйрәме (21)… һәм яңа бәйрәм, халкыбызның гореф-гадәтләре, йолалары, җырлары һәм биюләре бергә кушылган хезмәт бәйрәме.

Бәйрәм атамасы борынгы төрки “сабан” һәм “туй” сүзләреннән килеп чыккан. Элегрәк Сабантуй карлар эреп беткәч, язгы кыр эшләренә 2-3 атна кала үткәрелгән, хәзер аны (22)… эшләре тәмамлаганнан соң бәйрәм итәләр.

Иске заманда Сабантуй бәйрәме зур вакыйга булып исәпләнгән һәм аны бәйрәм итүгә хәзерлек эшләре озак барган. Кыш буена хатын-кызларыбыз бәйрәмгә (23)… әзерләгән, теккән, чиккән. Яз җитү белән малайлар йомырка, ә егетләр сөлге (24)…. Милли бизәкләр белән чигелгән сөлге иң кадерле бүләк булып саналган. Сөлге җыю, гадәттә, җыр-бию, уен-көлке белән бергә алып барылган. Бүләкләр колга башына эленгән, ә кайчакта егетләр үзләрен урап бәйләп куя торган була. Үзенә күрә Сабантуй шурасы булып саналган аксакаллар ярышлар вакытында

7

тәртип саклаган һәм җиңүчеләрне бүләкләү өчен жюри әгъзаларын билгеләгән.

Бәйрәмнең кульминациясе – (25)… . Биредә йөгерү, сикерү, милли көрәш буенча ярышлар, ат чабышлары үткәрелгән.

Хәзерге (26)… Сабан туена дәүләт бәйрәме дәрәҗәсе бирелде. Аңа хәзерләнү һәм бәйрәм итү буенча указлар, карарлар чыгарыла, бәйрәмне финанслау чыганаклары билгеләнә.

1. нче бүлек

29 Сез татар дустыгыздан хат алдыгыз. Сорауларына җавап биреп, аңа хат языгыз. Язма эшегез 80 сүздән торырга тиеш.

Дәресләрдән соң сыйныфыбыз белән хоккей матчына бардык. Без “Бөркет” һәм “Яшьтәш” командалары арасындагы уенны карадык. Барыбыз да “Бөркет” уенчылары өчен җан аттык, чөнки алар арасында безнең мәктәп укучылары да бар иде.

Син спорт ярышлары карарга яратасыңмы? Син нинди спорт төрләре белән аеруча кызыксынасың? Сиңа ни өчен бу спорт төре ошый?

28

21 1) салкын 2) борынгы 3) серле 4) шатлыклы

22 1) кыр 2) кеше 3) йорт 4) болын

23 1)аш-су 2) сөлге 3) бодай 4) бүләк

24 1)йөгергән 2) эшләгән 3) барган 4) җыйган

25 1) илдә 2) мәйдан 3) көрәш 4) бүләк

26 1)урманда 2) вакытта 3) аланда 4)иртәдә

27 1)тәмамлана 2) башлана 3) җыела 4) үткәрелә

28 1)күңел 2) тәрәзә 3)ишек 4) капка

1. нче бүлек

30 Текстны сәнгатьле итеп укыгыз. Әзерләнү өчен, сезгә 2 минут бирелә. Текстны уку вакыты — 2 минут.

1948 нче елда халыкара конференциядә Халыкара табигатьне саклау оешмасы (МСОП) төзелә. Аларның төп максатлары – бетеп баручы үсемлекләрне һәм хайваннарны барлау. Иң беренче дөньякүләм югалып баручы хайваннарны һәм үсемлекләрне язып алу 1948 нче елда башлана. Халыкара табигатьне саклау берләшмәсе каршында юкка чыгу куркынычы янаган үсемлек һәм хайваннар төрләре буенча комиссия оештырыла.

“Кызыл китап”дигән исемне Англия зоологы Питер Скотт бирә. Аның тәкъдиме белән Халыкара Кызыл китап булдырыла. Кызыл китап 1963 нче елда дөнья күрә. 1966 нчы елдан анда сирәк төр үсемлек һәм хайваннар исемлеге, аларга аңлатмалар теркәлә башлый.

Татарстанның Кызыл китабы 1995 нче елда төзелә. Кызыл китапның битләре төрле төсләргә буялган. Кызыл битләргә юкка чыгып баручы үсемлекләр, хайваннар һәм бөҗәкләр теркәлгән һәм аларны саклап калу юллары күрсәтелгән.

31 Сез үзегезнең мәктәбегез укучысы буларак интервью бирәсез.

Сорауларны игътибар белән тыңлагыз һәм тулы җаваплар бирегез.

Һәр сорауга җаваи бирү өчен, 40 секунд вакыт бирелә.

• Сез бу мәктәптә ничәнче сыйныфтан бирле укыйсыз?

• Беренче укытучыгызның исеме ничек?

• Сыйныфыгызда ничә укучы укый?

• Сыйныфташларыгыз арасында дусларыгыз күпме?

• Сыйныфташларыгызга нинди теләкләр теләр идегез?

32 Казан шәһәре турында сөйләгез. Әзерләну өчен, 2 минут бирелә. Текстны сөйләү өчен, 2 минут вакыт каралган.

Сөйләмегездә түбәндәге мәгьлүматлар да булсын:

• Казан нинди шәһәр?

• Аның ничә еллык тарихы бар?

• Шәһәрнең тарихи урыннарын беләсеңме?

• Казанда нинди зур театрлар бар?

9

Тьңлап аңлау биремнәре өчен текстлар

Инструктор. Сез җиде кыска диалог тыңларсыз. 1-7 нче сорауларга туры килгән җавапны үрнәктәгечә билгеләгез.

Сез аудиоязманы ике тапкыр тыңларсыз.

Инструктор. Бер. Дуслар кинотеатрга кайчан барырга булганнар?

Дамир: Исәнме, Лилия! Әйдә бүген дәресләрдән соң кинога барабыз?

Лилия: Исәнме, Дамир! Рәхмәт, ләкин мин бүген бара алмыйм. Минем дәресләргә әзерләнәсем дә, бүгенгә планлаштырылган эшләрем дә бар.

Дамир: Ә иртәгә бара аласыңмы?

Лилия: Кызганыч, иртәгә дә бара алмыйм. Берсекөнгә генә бара алам.

Дамир: Алай булгач, сөйләштек.

Лилия: Ярый, килештек.

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

Инструктор. Ике. Һәр иртә Дамир нәрсә белән шөгыльләнә?

Лилия: Сәлам, Дамир! Син иртән көн саен йөгерәсеңме?

Дамир: Сәлам, Лилия! Әйе, сәламәтлекне ныгытам: йөгерәм, төрле физик күнегүләр ясыйм.

Лилия: Димәк, син спорт кешесе?

Дамир: Мин спорт белән дус. Һәр иртә йөгерәм, һәр атна футбол уйныйм.

Лилия: Син булдырасың икән, Дамир!

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

Инструктор. Өч. Театр бинасы ничәнче номерлы йортта урнашкан?

Дамир: Без киләсе атнада сыйныфташларыбыз белән Габдулла Кариев исемендәге яшь тамашачылар театрына барачакбыз.

Лилия: Ә ул Казанның кайсы урамында урнашкан?

Дамир: “Әкият” театрыннан ерак түгел, Петербург урамы, 57 нче номерлы йортта урнашкан.

Лилия: Сез театрга нинди транспортта барачаксыз?

Дамир: Театрга кадәр автобуска утырып та, метрода да барып була. Безнең тукталыштан 37 нче, 47 нче номерлы автобуслар йөри.

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

Инструктор. Дүрт. Кемнәр газета укырга ярата?

Алсу: Хәерле кич! Әнәс, син миннән укырга алып торган газеталарны бүген кертәм, дигән идең. Син онытмадыңмы? Дәү әнием татарча газеталарны кат-кат укырга ярата.

Әнәс: Гафу ит, Алсу, сүземдә тормадым. Үзем дә, дәү әниең кебек, газеталарны берничә тапкыр укыйм. Анда кызыклы гына мәкаләләр бастырылган. Берничә минуттан кертеп бирермен, Алсу. Ә Фатыйма әбигә без алган татарча газеталарны да алып керимме?

Алсу: Бик әйбәт булыр иде, Әнәс. Ярый, көтәбез сине.

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

Инструктор. Биш. Узган атнада шалтыратучы нинди спектакль караган?

Шалтыратучы: Исәнмесез, хәзер театрда балалар спектакльләр бара? Әйтә алмассызмы?

Алсу: Исәнмесез. Шалтыратуыгыз өчен зур рәхмәт! Бу атнада “Гөргери кияүләре^”, “Йосыф һәм Зөләйха”, “Хафалы биюләр” тамашалары була. Сез кайсы тамашаны карарга телисез?

Шалтыратучы: Мин театрга еш йөрим. Инде барысын да карадым..

Алсу: “Хафалы биюләр” тамашасы яңалардан. Бәлки, шуны сайларсыз?

Шалтыратучы: Рәхмәт. Мин аны үткән атнада карадым. “Йосыф һәм Зөләйха”ны сайлармын. Ә билетлар сатуда бармы?

Алсу: Билетлар әлегә бар. Театр кассаларыннан ала аласыз.

Шалтыратучы: Яхшы, рәхмәт. Сау булыгыз.

Алсу: Сау булыгыз.

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

Инструктор. Алты. Азатның нәрсәсе авырый?

Азат: Исәнмесез! Бу ветеринария клиникасымы?

Айсылу: Әйе. Сез нинди сорау буенча шалтыратасыз? Нинди ярдәм кирәк?

Азат: Безнең фатирда йорт хайваннары һәм кошлар яши: эт, песи, тутый кош, кенәри. Бүген иртән песиебез үзен бик сүлпән тота. Ул ашамый да, уйнарга да теләге юк. Сезне өйгә авыру янына чакыру мөмкинме?

Айсылу: Әйе, һичшиксез, мөмкин. Адресыгызны әйтегез.

Азат: Баруди урамы, 18 нче йорт, 5 нче фатир.

Айсылу: 1 сәгатьтән сездә булырбыз, көтегез.

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

12

Инструктор. Җиде. Әнәс кая бара?

Әнәс: Гафу итегез, сорарга мөмкинме?

Алсу: Әйе_, рәхим итегез. Тыңлыйм Сезне.

Әнәс: Мәскәү-Красноярск поезды кайсы юлда туктый икән?

Алсу: Сез Красноярскига барасызмы? Ул составның юлын поезд килеп җиткәндә хәбәр итәләр.

Әнәс: Юк, Әгерҗегә кунакка кайтам. Аның Казаннан кузгалу вакыты минем өчен уңайлы.

Алсу: Минемчә, Ижауга баручы поезд белән бару сезгә уңайлырак булыр иде.

Әнәс: Киңәшегез өчен рәхмәт, ләкин мин билет алдым инде.

Алсу: Яхшы, белдерүләрне тыңлагыз, уңышлы юллар сезгә.

Әнәс: Рәхмәт.

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

Инструктор. Сез ике дусның сөйләшүен тыңларсыз. 8-13 нче биремнәрдәге раслауларның текстка туры килүен яки туры килмәвен билгеләгез. Сез диалогны ике тапкыр тыңларсыз.

[пауза 20 секунд]

Инструктор. Хәзер сез диалог тыңларсыз.

Самат: Сәлам, Мөнирә!

Мөнирә: Исәнме, Самат!

Самат: Син бүген бик матур, Мөнирә! Болай матур киенеп, кая киттең? Кунакка баруыңмы?

Мөнирә: Яхшы сүзләрең өчен рәхмәт, Самат. Мин кунакка бармыйм, минем театрга баруым, Самат. Ә син кая барасың кичкә таба?

Самат: Дуслар белән паркта очрашырга сөйләшкән идек, шунда таба юл тотам. Ә син кайсы театрга, кем белән барасың? Үзең генәме?

Мөнирә: Камал театрына, әти-әнием белән. Алар көндез эштә, эштән соң театрга киләчәкләр. Шунда очрашабыз.Без аена 2 тапкыр театрга йөрибез. Ә сезнең гаилә театр яратамы?

13

Самат: Мөнирә, мин һәм әтием- спорт яратучы кешеләр, шуңа күрә без спорт ярышларына йөрибез.

Мөнирә: Алай икән. Минем әти дә спорт ярышларын карарга йөри, ләкин әни белән мине театрларга да алып бара. Теләсәң, икенче барганда, сине дә чакыра алабыз.

Самат: Сез театр кешеләре, димәк. Яхшы, күңелле кичләр сезгә, Мөнирә. Яхшы ял итеп кайтыгыз. Чакырсагыз, мин дә сезнең белән театрга барырмын. Минем татар тамашаларын карыйсым килә, бигрәк тә Камал театры артистлары уйнаган тамашаны.

Мөнирә: Рәхмәт, сиңа да күңелле кичләр. Мин әти-әнигә әйтермен, икенче барганда, сине дә чакырырбыз, Самат.

Самат: Мин һичшиксез сезнең белән барачакмын, Мөнирә.

Мөнирә: Самат, әнә үзәккә баручы автобус килә, мин шул автобуска утырам. Сау бул!

Самат: Яхшы, Мөнирә, сау бул! Мин театрга чакыруыңны көтәм!

[2 секунд пауза]

Инструктор. Диалогны икенче тапкыр тыңлагыз.

[язма икенче тапкыр яңгырый]

[2 секунд пауза]

Инструктор. Җавапларны махсус бланкка күчерү өчен, 6 минут вакытыгыз бар.

14

ҖАВАПЛАР Биремнәр	Дөрес җавап
1	3
2	1
3	3
4	3
5	3
б	2
7	2
8	1
9	2
10	1
11	2
12	1
13	1
14	2
15	1
16	1
17	1
18	1
19	2

20	2
21	2
22	1
23	4
24	4
25	2
26	2
27	4
28	1

Текстта «(выписываете то что дано жирным шрифтом…………….. )» дигән юллар бар.

Минемчә, бирелгән өлештә текстның төп темасы чагылыш тапкан. Бу — (выбираете 1 из: Интернеттан дөрес файдалану, туган телне саклау, табигатьне саклау, дуслык, ата-анага хөрмәт, туган җир, шигърятнең бөеклеге, милли бәйрәмнәр) ………. темасы. Автор безне (выбираете 1 из: Интернеттан дөрес файдаланырга, туган телне сакларга, табигатьне сакларга, дус булырга, ата-ананы хөрмәт итәргә, туган җирне яратырга, шигъриятне яратырга, милли бәйрәмнәрне онытмаска) чакыра.

Мин, һичшиксез, автор фикере белән килешәм. Чыннан да, бу проблема бүгенге көндә бик күп кешеләрне борчый. Язучы үзе дә бу фикерне (№ предложения) җөмлә белән дәлилли. Автор фикеренчә, «выписываете предложение…………….» . (№) җөмләдә автор болай ди: «выписываете предложение…………….» . Бирелгән теманы ачуда бу фикер дә нигезле дәлил булып тора дип уйлыйм.

Нәтиҗә ясап, шуны әйтәсем килә: автор мине күп нәрсәләр турында уйланырга мәҗбүр итте. Аның фикере бүгенге көндә дә бик актуаль. ………

Обновлено: 11.03.2023

При выполнении заданий с кратким ответом впишите в поле для ответа цифру, которая соответствует номеру правильного ответа, или число, слово, последовательность букв (слов) или цифр. Ответ следует записывать без пробелов и каких-либо дополнительных символов. Дробную часть отделяйте от целой десятичной запятой. Единицы измерений писать не нужно. При записи грамматической основы (задание 8), состоящей из однородных членов с союзом, приводите ответ без союза, пробелы и запятые не используйте. Не вводите букву Е вместо буквы Ё.

Если вариант задан учителем, вы можете вписать или загрузить в систему ответы к заданиям с развернутым ответом. Учитель увидит результаты выполнения заданий с кратким ответом и сможет оценить загруженные ответы к заданиям с развернутым ответом. Выставленные учителем баллы отобразятся в вашей статистике.

Экзаменационные варианты состоят из текста и заданий к нему, а также текста для изложения. В этот вариант могло быть включено иное изложение. Полный список изложений можно увидеть в Каталоге заданий.

Прослушайте текст и напишите сжатое изложение.

Учтите, что Вы должны передать главное содержание как каждой микротемы, так и всего текста в целом.

Объём изложения — не менее 70 слов.

Пишите изложение аккуратно, разборчивым почерком.

Воспользуйтесь плеером, чтобы прослушать запись.

Решения заданий с развернутым ответом не проверяются автоматически.
На следующей странице вам будет предложено проверить их самостоятельно.

Синтаксический анализ.

(1)Уникальность нашей планеты заключается прежде всего в том, что на ней живём мы — разумные люди, появление которых стало вершиной эволюции. (2)Сама же проблема возникновения жизни до сих пор не решена. (3)Следы жизни были обнаружены в горных породах, возраст которых — около миллиарда лет. (4)Иными словами, около миллиарда лет жизнь на планете уже существовала, имелись атмосфера и гидросфера. (5)А вот другие планеты земной группы: Меркурий, Венера и Марс — похожи на планету Земля, но, в отличие от неё, они безжизненны.

1) появление стало (предложение 1)

2) проблема возникновения жизни (предложение 2)

3) следы жизни обнаружены (предложение 3)

4) имелись атмосфера (и) гидросфера (предложение 4)

5) они безжизненны (предложение 5)

Пунктуационный анализ.

Расставьте знаки препинания. Укажите цифры, на месте которых в предложении должны стоять запятые.

Синтаксический анализ.

Орфографический анализ.

1) РАСЦЕНИВАТЬ — на конце приставки перед буквой, обозначающей глухой согласный звук, пишется буква С.

2) ПОДВЕДЕНЫ (итоги) — в краткой форме имени прилагательного пишется столько же Н, сколько и в полной

форме этого прилагательного.

3) РАССТИЛАТЬСЯ — написание безударной чередующейся гласной в корне слова зависит от его лексического значения.

4) (решил много) ЗАДАЧ — в форме множественного числа имени существительного 3-го склонения после шипящего буква Ь не пишется.

5) (говорил) ПО-АНГЛИЙСКИ — наречие пишется через дефис, потому что оно образовано от основы имени прилагательного при помощи приставки ПО- и суффикса -И.

Анализ содержания текста.

1) События, описанные в тексте, происходили на Неве.

2) Командир батареи понимал, что случайными жертвами обстрелов становятся мирные люди.

3) Лодка была обстреляна вражеской артиллерией.

4) Матвей Капитоныч — это сын погибшего перевозчика.

5) Мальчику-гребцу во время обстрела хотелось бросить вёсла и спрятаться, и это все хорошо понимали.

(1)На маленькой пристани уже набился народ.

— (2)Матвей Капитоныч, поторопись! — закричал кто-то из ожидающих. (3)Гребец ничего не ответил. (4)Подводя лодку к мосткам, он чуть-чуть повернул голову, и тут я увидел его лицо. (5)Это был мальчик лет одиннадцати-двенадцати, а может быть, и моложе. (6)Лицо у него было худенькое, серьёзное, строгое, тёмное от загара, только бровки были смешные, детские, совершенно выцветшие, белые, да из-под широкого козырька огромной боцманской фуражки падали на запотевший лоб такие же соломенные, давно не стриженные волосы.

— (7)Матвей Капитоныч, здравствуй!

— (8)Отойдите, не мешайте! — вместо ответа закричал он каким-то хриплым простуженным баском, и в эту минуту лодка ударилась о стенку причала. (9)Началась выгрузка пассажиров и посадка новых. (10)Маленький перевозчик выглядел очень усталым, с лица его катил пот, но он очень спокойно, без всякого раздражения, сурово и повелительно распоряжался посадкой.

— (11)Эй! — покрикивал он. — (12)Садись с левого борта. (13)А ты, с котелком, — туда… (14)Тихо… (15)Без паники.

(16)Не успел наш ялик отойти и на сотню метров от берега, случилось то, чего, казалось бы, уж никак нельзя было ожидать в этот солнечный, безмятежно спокойный летний день. (17)Послышался звук, похожий на отдалённый гром. (18)Лёгким гулом он прошёл по реке. (19)И тотчас же в каждом из нас что-то ёкнуло и привычно насторожилось. (20)В эту минуту второй, более сильный удар размашистым отзвуком прокатился по реке.

— (21)Мотенька, что это?

— (22)Ну что! — сказал он, не поворачивая головы. — (23)Ничего особенного. (24)Зенитки.

(35)Дела, которые привели меня на Каменный остров, отняли у меня часа полтора-два. (36)В ожидании машины я беседовал с командиром батареи и между прочим рассказал о том, как наш ялик попал в осколочный дождь. (37)Командир батареи почему-то вдруг очень смутился и даже покраснел.

— (38)Да, да… — сказал он, вытирая платком лицо. — (39)К сожалению, наши снаряды летают не только вверх, но и вниз. (40)Но что же поделаешь! (41)Ведь бывают жертвы, свои люди гибнут. (42)Вот как раз недели три тому назад тут перевозчика осколком убило.

— (43)Как перевозчика? — сказал я. — (44)Где? (45)Какого?

— (46)Да вот тут как раз, на Неве, где вы переезжали. (47)Хороший человек был. (48)Сорок два года работал на перевозе.

— (49)А сейчас там какой-то мальчик, — сказал я.

— (50)Матвей Капитоныч! (51)Это сынишка перевозчика, который погиб.

* Леонид Пантелеев (1908 — 1987) — русский советский писатель, журналист.

На сайте ФИПИ уже опубликованы проекты КИМ по 14 предметам, которые будущие девятиклассники будут сдавать в формате ОГЭ. Для проведения ОГЭ в текущем, 2020 году, контрольные измерительные материалы были существенно обновлены, но из-за эпидемиологической ситуации, как известно, ОГЭ проведён не был. Тем не менее в проекты КИМ-2021 внесён ряд изменений по сравнению с КИМ 2020 года.

В ОГЭ по русскому языку, информатике и географии изменения не предусмотрены. Демоверсии, как и всегда, доступны на официальном сайте ФИПИ.

Математика

В рамках усиления акцента на проверку применения математических знаний в различных ситуациях количество заданий уменьшилось на одно за счет объединения заданий на преобразование алгебраических (задание 13 в КИМ 2020 г.) и числовых выражений (задание 8 в КИМ 2020 г.) в одно задание на преобразование выражений на позиции 8 в КИМ 2021 г. Задание на работу с последовательностями и прогрессиями (задание 12 в КИМ 2020 г.) заменено на задание с практическим содержанием, направленное на проверку умения применять знания о последовательностях и прогрессиях в прикладных ситуациях (задание 14 в КИМ 2021 г.). Скорректирован порядок заданий в соответствии с тематикой и сложностью. Максимальный первичный балл уменьшен с 32 до 31.

Литература

В связи с существенными структурными и содержательными изменениями части 1 введена новая нумерация заданий. По-другому реализован принцип выбора: на выбор предлагаются не варианты блоков заданий, а конкретные задания 1.1 или 1.2; 2.1 или 2.2; 3.1 или 3.2. Суммарное число заданий экзаменационной работы увеличилось с 4 до 5 за счет нового задания базового уровня сложности 2.1/2.2, требующего анализа самостоятельно выбранного фрагмента предложенного произведения в заданном направлении. Изменения привели к увеличению максимального количества баллов за всю работу с 39 до 45 баллов.

История

Общее число заданий увеличено до 24 (в 2020 году — 21): в экзаменационную работу включены три задания с кратким ответом (позиции 15, 16 и 17), нацеленные на проверку знаний по всеобщей истории (истории зарубежных стран). Максимальный первичный балл за выполнение всей работы увеличен до 37 (в 2020 году — 34).

Обществознание

Иностранный язык

Биология

Произошло сокращение общего количества заданий с 30 до 29, в первой части работы количество заданий уменьшилось на два, во второй части добавлено одно задание, что позволило сохранить максимальный первичный балл за выполнение всей работы. Изменения коснулись следующих позиций: в части 1 изменена модель задания линии 24 и расширен перечень объектов; в части 2 линия 26 представлена заданиями, проверяющими исследовательские умения.

Физика

К тексту физического содержания вместо двух заданий с выбором одного верного ответа предлагается одно задание на множественный выбор. Увеличилось число заданий с развёрнутым ответом: добавлена ещё одна качественная задача. В 2021 г. задания 21 будут построены на контексте учебных ситуаций, преимущественно — на прогнозировании результатов опытов или интерпретации их результатов, а задания 22 — на практико-ориентированном контексте. Расширилось содержание заданий 17 (экспериментальное задание на реальном оборудовании). К проведению косвенных измерений добавлено исследование зависимости одной физической величины от другой, включающее не менее трёх прямых измерений с записью абсолютной погрешности. Максимальный балл за выполнение всех заданий работы увеличился с 43 до 45 баллов.

Химия

Чтобы начать подготовку к ЕГЭ качественно, не нужно паниковать и пытаться учить все подряд. Наоборот, в этом деле очень важна системность, которую может дать демоверсия ЕГЭ или демоверсия ОГЭ. Она снимет с вас розовые очки, определит слабые стороны и задаст вектор, по которому стоит двигаться. В этой статье вы можете скачать пробные варианты для вашего предмета и узнать об изменениях в экзамене.

Демонстрационные варианты ЕГЭ

В первую очередь поделимся ссылками с выпускниками. Демоверсия ЕГЭ 2021 размещена на сайте ФИПИ. Нажмите на нужный вам предмет ниже, чтобы началось скачивание папки сразу с несколькими файлами: демоверсия ЕГЭ 2021, спецификатор и кодификатор.

Ссылки на демоверсию ЕГЭ 2021 по всем предметам:

Демонстрационные варианты ОГЭ

Теперь прикрепляем ссылки для 9-классников – демоверсия ОГЭ 2021:

Изменения в демовариантах ЕГЭ

Теперь пройдемся по изменениям в каждом предмете. Важно быть в курсе того, чем отличается демоверсия ЕГЭ 2021 от прошлогодней, чтобы получить максимум баллов за экзамен.

• Русский язык. Демоверсия ЕГЭ 2021 по русскому показала, что в обязательном для сдачи экзамене изменений почти нет. В задании 9 немного изменили формулировку: теперь она точнее и понятнее. За комментарий проблемы в задании 27 теперь можно получить на один балл больше, а значит, что за сочинение можно набрать шесть баллов вместо пяти.
• История. В 2021 году серьезно изменили историческое сочинение – если раньше нужно было написать про определенный период истории, то теперь выпускникам предстоит описать историческое событие/процесс или личность.
• Биология. Демоверсия ЕГЭ в плане структуры и критериев осталась без изменений, зато на экзамен по биологии теперь дается больше времени – 235 минут вместо 210. Эти 25 минут могут сильно выручить вас на экзамене, если вы будете задерживаться со сдачей.
• Литература. Система оценивания осталась такой же. Демоверсия ЕГЭ 2021 отличается от прошлогодней лишь тем, что в ней поменялось задание 7, в котором нужно в двух пропусках вписать два литературных факта или термина.
• Информатика. По этому предмету изменились как задания, так и формат сдачи – теперь информатику ученики будут сдавать на компьютере.
• Демоверсия ЕГЭ 2021 по математике, химии, физике, английскому языку, географии и обществознанию осталась без изменений.

Изменения в демовариантах ОГЭ

О чем говорит демоверсия ОГЭ ученикам девятых классов? Коротко пробежимся по всем изменениям:

• Математика. Демоверсия ОГЭ по математике стала короче, заданий теперь меньше. Всё из-за объединения №13 и №8 в одно. Задание 12 заменили: теперь это задание 14 с практическим содержанием.
• Литература. Здесь задание прибавилось, но всего лишь одно и базового уровня. В нем требуется сделать анализ фрагмента на выбор ученика.
• История. Как и в литературе, демоверсия ОГЭ изменилась по размерам, но в данном случае количество заданий прибавилось. К общему списку добавили три вопроса про всеобщую историю, из-за чего ученикам теперь предстоит решить 24 задания вместо 21.
• Химия. Демоверсия ОГЭ по этому предмету удивляет: здесь изменения коснулись многих заданий. Например, в задания 2 и 3 теперь необходимо вписать в бланк цифровые значения. В заданиях 5 и 16 теперь требуется выбрать 2 варианта из пяти предложенных.
• Демоверсия ОГЭ 2021 по русскому языку, географии и информатике осталась без изменений.

Не стоит расстраиваться, если демоверсия ОГЭ или ЕГЭ в этом году сложнее. Рассмотрите это как часть процесса, потому что изменения происходят каждый год. Выпускники прошлого года столкнулись со своими изменениями, приняли их и скорректировали свою подготовку. Советуем последовать их примеру и погрузиться в учебу с новыми знаниями о предмете, чтобы во время экзамена быть готовыми ко всему.

В данном разделе представлены документы, определяющие содержание контрольных измерительных материалов основного государственного экзамена:

• кодификаторы элементов содержания и требований к уровню подготовки обучающихся, освоивших основные общеобразовательные программы основного общего образования;
• спецификации контрольных измерительных материалов для проведения основного государственного экзамена по общеобразовательным предметам обучающихся, освоивших основные общеобразовательные программы основного общего образования;
• демонстрационные варианты контрольных измерительных материалов для проведения основного государственного экзамена по общеобразовательным предметам обучающихся, освоивших основные общеобразовательные программы основного общего образования.

Изменения в КИМ ОГЭ 2022 относительно КИМ ОГЭ 2021 года отсутствуют

Демоверсии, спецификации, кодификаторы ОГЭ 2022

	Русский язык (ОГЭ и итоговое собеседование)
	Математика
	Физика
	Химия
	Информатика и ИКТ
	Биология
	История
	География
	Обществознание
	Литература
	Английский язык
	Немецкий язык
	Французский язык
	Испанский язык

Демоверсии, спецификации, кодификаторы ОГЭ 2021

	Русский язык
	Русский язык — итоговое собеседование
	Математика
	Физика
	Литература
	Обществознание
	Информатика и ИКТ
	Химия
	История
	Биология
	География
	Английский язык
	Английский язык (аудио)
	Немецкий язык
	Немецкий язык (аудио)
	Французский язык
	Французский язык (аудио)
	Испанский язык
	Испанский язык (аудио)
	Пояснение к проектам документов, определяющих структуруи содержание КИМ ОГЭ 2021 г.

Демоверсии, спецификации, кодификаторы ОГЭ 2020

Читайте также:

  

• Почему нельзя хвастаться сочинение

  

• Сочинение на тему путешествие в италию на английском

  

• Проворен нечего сказать сочинение

  

• Сочинение про разум человека

  

• Началась подготовка по проведению экзаменов сочинение написано по той же теме

Сайтыбызга рәхим итегез!

Сәлам, дустым. Синең хатыңны алдым, зур рәхмәт. Минем хәлләрем бик әйбәт. Мин тырышып укыйм, имтиханнарга әзерләнәм.Минем каникулым мин куңелле уздырырга телим. Беренче айны мин шәһәрдә булачак. Мин дуслар белән мәктәп бакчасында эшләргә булачак. Икенче айны мин лагерьда барырга телим. Анда кешеләр белән очраштык булачак. Августта мин шәһәрдә дәбулачак. Бу айда мин мәктәпкә әзерләнә башланырга булачак. Форма һәм уку-язу әсбаплары сатып алдым.Җәй бик тиз һәм күңелле булачак. Сау бул, хөрмәтле дустым. Һат яз. Перевод: Привет, мой друг. Твое письмо получила, большое спасибо. Мои дела очень хорошо. Я старательно учусь, к экзаменам готовлюсь. Хочу мои каникулы очень весело првести. Первый месяц я в городе буду. Я с друзьями на школьном саду работать буду. Во второй месяц я в лагерь поеду. Там с людьми общаться буду. В августте я тоже в городе буду. В этом месяце я к школе готовиться буду. Покупать школьные принадлежности и форму. Лето очень быстрым и веселым будет. Досвиданья, дорогой друг. Письмо пиши.